De heer Toine Macours, bestuurslid van de harmonie De Eendracht, bewaarde jarenlang een ventieltrombone die na de ontploffing gevonden werd tussen het puin van de fabriek Produits Chimiques de Tessenderloo (P.C.T.). De ventieltrombone werd bespeeld door Constant Panis, een fabrieksarbeider die samen met zijn broer Alfons omkwam bij de fabrieksramp van 29 april 1942 in Tessenderlo. Beide broers waren lid van de harmonie De Eendracht en speelden tevens in de fanfare van de P.C.T.  De muziekinstrumenten werden door de fabriek aangekocht maar konden ook gebruikt worden buiten de fabriek. Constant was 41 en Alfons 39 jaar in 1942.

De trombone

De trombone werd gemaakt van messing en is een ventieltrombone, geen schuiftrombone. De drie drukventielen vallen onmiddellijk op. Op alle ventielen werd een getal geklopt, respectievelijk de getallen 16, 17 en 18. Ventielen zijn eigenlijk omleidingen voor de lucht waardoor de toon lager wordt. De diameter van de beker bedraagt 18,3 cm. De lengte van de ventieltrombone is 112 cm. De trombone werd beschadigd tijdens de ontploffing, her en der, vooral op de beker, zijn blutsen aanwezig. Op de beker van de trombone werd volgende tekst geklopt:

S [ … ] EME PERFECTION [ … ]

pictogram van een lier

A. & H. VAN ENGELEN

66 RUE DE LISP

LIERRE

 

PRODUITS CHIMIQUES

DE

TESSENDERLOO

Ste ANONYME

Het instrument ontstond in de 19de eeuw na de uitvinding van het ventiel door Blühml en Stolzel. De ventieltrombone wordt bespeeld zoals een trompet maar wordt tegenwoordig nog zelden gebruikt. De gevonden ventieltrombone werd gemaakt tussen 1918 en 1927.

De maker van de trombone

François Joseph Van Engelen (1785-1853) wordt al in 1813 in Lier vermeld als koperslager, vanaf 1827 is hij bekend als maker van koperinstrumenten. Zes generaties hielden zich vervolgens bezig met het maken van muziekinstrumenten. De ventieltrombone werd gemaakt door de vierde generatie Van Engelen, namelijk door Alfons (°1877) en Henri (°1881- +1960). De naam van de firma veranderde in A. & H. Van Engelen in 1918. Vanaf 1927 werkte de zoon van Henri onder de bedrijfsnaam H. Van Engelen. De laatste generatie, Roger Van Engelen, stopte in 1988 en in 1991 werd het bedrijf verkocht. Het Vleeshuis (museum Antwerpen) kocht de inboedel aan. Die bestaat uit honderden werktuigen om instrumenten te maken.